PROJECT INTERSECTORAAL FONDS VOOR DE GEZONDHEIDSDIENSTEN BIEDT OPLEIDINGSKANSEN EN WERKZEKERHEID

#kiesvoordezorg

Juli 2021

De vraag naar gekwalificeerde verpleegkundigen en zorgkundigen is enorm. Het project #kiesvoordezorg geeft werknemers uit andere sectoren de mogelijkheid om een tweede carrière als zorgkundige of verpleegkundige te overwegen. Zij krijgen de kans om een betaald opleidingstraject te volgen in dienst van een werkgever uit de zorgsector. De federale overheid betaalt een voltijds loon uit aan mensen uit eender welk beroep die zich laten omscholen tot zorg- of verpleegkundige. Studenten hebben bovendien vanaf de eerste schooldag een contract van onbepaalde duur bij een werkgever. Eenmaal afgestudeerd kan de kandidaat-werknemer meteen in dienst blijven van de werkgever waarmee hij of zij een arbeidsovereenkomst heeft afgesloten. 

Het project startte begin 2021. Zorgwijzer stapte af bij twee voorzieningen: woonzorgcentrum Lindelo en AZ Nikolaas. Beide zorgwerkgevers en hun stagiairs blikken terug op het eerste half jaar van #kiesvoordezorg.   

Dit project is mogelijk gemaakt met de middelen uit het zorgpersoneelsfonds die de Federale overheid ter beschikking stelt van het IFG (Intersectoraal Fonds voor de Gezondheidsdiensten).

Meer info op www.fe-bi.org/nl/sectoren/fonds/33340/kiesvoordezorg

TEKST: KIM MARLIER • BEELD: PETER DE SCHRYVER


#IKKIESVOORDEZORG

Woonzorgcentrum Lindelo

Juli 2021

“Iedereen in de zorgsector is op zoek naar personeel en de vijver waaruit we vissen wordt jaar na jaar kleiner”, zegt Maarten Smans, personeelsdirecteur in wzc Lindelo in Lille. Het was voor hen een evidente stap om zich te engageren in het project #kiesvoordezorg. 

“Ik liep al langer rond met het gevoel dat ik iets nuttig wilde doen voor de mensen. De coronacrisis nam de laatste twijfels weg”, vertelt Ina Wuyts, stagiaire binnen het project #kiesvoordezorg. 

Ina Wuyts volgt de opleiding tot verpleegkundige binnen het project #kiesvoordezorg. “Ik werkte in de verkoop, maar was al een tijdje op zoek naar een nieuwe uitdaging. Er zijn handen te kort in de zorgsector, dat werd nog maar eens pijnlijk duidelijk tijdens deze crisis. Ik liep al langer rond met het gevoel dat ik iets nuttig wilde doen voor de mensen, dat ik iets wilde betekenen. Er was wel een struikelblok: hoe kan ik die opleiding combineren met een job? Want het was voor mij geen optie om op volledige werkloosheid te moeten terugvallen. Het project #kiesvoordezorg was een uitgelezen kans en de coronacrisis nam de laatste twijfels weg om de knoop door te hakken. Ik schreef me in voor de driejarige opleiding HBO5.”

De vijver wordt kleiner

“Wij merken al een aantal jaren dat er een personeelskrapte is. Iedereen in de zorgsector is op zoek naar personeel en de vijver waaruit we vissen wordt jaar na jaar kleiner”, zegt Maarten Smans, personeelsdirecteur in WZC Lindelo. “Daarom vind ik het niet meer dan normaal om je als organisatie te engageren in projecten die mensen de weg helpen vinden naar de zorgsector. Eerder deden we al mee met het project Talentenmobiliteit, gericht op de bankensector, en met IntegraZorg, gericht op erkende vluchtelingen. Wij sloten in kader van #kiesvoordezorg een voltijdse arbeidsovereenkomst van onbepaalde duur af met Ina. Als werkgever gaan wij dit engagement aan waardoor de werknemer met behoud van wedde de opleiding kan volgen. De stage is een onderdeel van de opleiding. Ina volgt de reguliere opleiding bij een onderwijsinstelling samen met de andere studenten. Als onderdeel van die opleiding loopt ze onder andere bij ons stage.”

Ina Wuyts: “Het was voor mij geen optie om op volledige werkloosheid terug te vallen. Dit project was een uitgelezen kans om een opleiding en een job te combineren.”

Maarten Smans: “We moeten ervoor zorgen dat we er morgen op kunnen rekenen dat er nieuw, bekwaam en gekwalificeerd personeel aan het bed of de zetel van onze bewoners staat.” 

Klamme handjes (waren nergens voor nodig)

“Ik startte in februari 2021”, vertelt Ina. “De combinatie van lessen volgen en stage lopen, bevalt me voorlopig heel goed. Eerlijk gezegd ben ik eraan begonnen met wat klamme handjes. De tijd op de schoolbanken lag al eventjes achter mij. Ik had wel wat schrik om terug naar school te gaan, stage te lopen en mijn weg te vinden in een compleet nieuwe omgeving. Dat was nergens voor nodig, want het loopt heel vlot. Het laatste half jaar is voorbijgevlogen.” 

“Ik zette destijds mijn studies stop na het zevende jaar middelbaar en had geen ervaring met verder studeren. Het was even zoeken om terug achter mijn boeken te zitten en een studiemethode te vinden die bij mij past. Maar ook daar krijg ik veel hulp om uit te pluizen hoe ik dat het best aanpak en we krijgen voldoende tijd en kansen.”

“Ina startte als één van de eerste kandidaten binnen dit project”, vult Maarten aan. “In september begint de tweede lichting studenten en dan mogen wij vier kandidaten onder onze vleugels nemen, drie zorgkundigen en één verpleegkundige. De kandidaten stromen toe uit heel diverse sectoren. Wat wel opvalt, is dat het meestal net die sectoren zijn die zwaar getroffen werden door de crisis. Zo is er een kandidate die op dit moment in de toeristische sector werkt en sinds maart 2020 werkloos thuis zit.”

Tips en tops

Tijdens de eerste module van haar opleiding loopt Ina stage in het woonzorgcentrum Lindelo. “In latere modules zal ik ook stage lopen op andere plekken zoals een ziekenhuis. Nu help ik mee met de ochtendzorg en maak ik de mensen klaar voor de dag. Tegen de middag helpen we hen aan tafel en bij het naar het toilet gaan en assisteren we bij het eten als dat nodig is. Daarna is het tijd voor ontspanning met een leuke activiteit en ’s avonds help ik medicatie toe te dienen en de mensen klaar te maken om naar bed te gaan.”

“Wij zijn een woonzorgcentrum dat zich al jaren engageert om studenten een stimulerende leeromgeving aan te bieden zodat ze zich kunnen voorbereiden op een job in de zorg”, vertelt Maarten. “Dat staat zo in onze missie en we zien dat echt als een opdracht van het huis. We moeten ervoor zorgen dat we er morgen op kunnen rekenen dat er nieuw, bekwaam en gekwalificeerd personeel aan het bed of de zetel van onze bewoners staat. Dagelijks zijn hier gemiddeld twaalf stagiaires aan de slag. Ze lopen geen stage zodat we werk uit handen kunnen geven. Neen, we willen hen begeleiden, opleiden en uiteraard ook evalueren. Wat loopt er al goed, waar kan een student nog bijsturen? Wat zijn de tips en de tops? Naar het einde van een stage toe moeten we natuurlijk de touwtjes wat loslaten om na te gaan of het alleen lukt. De stage van Ina is het eerste jaar gericht op zorg. Naar het einde van de opleiding zal het voor haar meer gaan over hoe ze bepaalde zaken moet aanpakken. Hoe kijk je naar de dingen?”

“Een project zoals #kiesvoordezorg biedt een zorginstelling mooie kansen. De kans dat Ina na het behalen van haar diploma hier blijft werken is reëel. We sloten immers een voltijds contract van onbepaalde duur af”

Geen labeltje 

Loopt het allemaal zoals verwacht? “Het was moeilijk om mij iets voor te stellen bij de stage, net omdat ik totaal nog geen ervaring in de zorg had”, zegt Ina. “Dat was in het begin wel eng, maar het viel uiteindelijk bijzonder goed mee. Ik heb nooit het gevoel gehad dat ik hier rondloop met het label van een student die enkel en alleen moet luisteren. Ik moet op dit moment wel veel meer puzzelen om mijn tijd goed te verdelen en dat is nieuw voor mij. Zo liep ik de afgelopen vier weken stage hier in wzc Lindelo en moest ik ondertussen mijn examens afleggen. Eerlijk? Dat was even wennen en ik voel ook dat ik nog een beetje mijn weg moet zoeken in planningen maken.”

“De band met de bewoners overtreft toch mijn verwachtingen. Ik werk bij de bewoners met dementie en de eerste dagen was het spannend om met hen te babbelen. Zij kennen mij niet en ik wist niet hoe ze zouden reageren op een vreemde, nieuwe stagiaire in hun omgeving. Maar na een paar dagen was ik al opgenomen in de kring van mensen die ze kennen en vertrouwen. Dat was een heel fijn gevoel.”

Mooie kans voor een grote stap

“Een project zoals #kiesvoordezorg biedt een zorginstelling mooie kansen”, vult Maarten aan. “De kans dat Ina na het behalen van haar diploma hier blijft werken is reëel. We sloten immers een voltijds contract van onbepaalde duur af, wat maakt dat er sowieso een drempel is om dat op te zeggen. Dat is echter geen gratuite vrijgeleide. Als Ina haar opleiding goed afrondt en ze voelt dat dit is wat ze wil doen, kan ze hier aan de slag. Toch stapten wij niet mee in het project om hier voordeel uit te halen als organisatie. We doen dit om ons steentje bij te dragen aan de opleiding van goede zorgverleners.

Je voelt ook dat de kandidaten die in dit project stappen zeer gemotiveerd zijn. Ze kiezen heel bewust voor een zorgopleiding omdat ze voor mensen willen zorgen. Vaak zijn het mensen die aarzelden om deze sprong te wagen. Het is ook niet eenvoudig om je job op te geven en in het onbekende te springen door een onbetaalde opleiding te volgen. Dit project helpt mensen om die stap te zetten.”


#IKKIESVOORDEZORG

AZ Nikolaas

Juli 2021

Rebbeca Lauohaichi had een duidelijk doel voor ogen: ze wilde aan de slag in AZ Nikolaas, maar soms neemt het leven wat onvoorziene omwegen. “Ik twijfelde geen seconde om me aan te melden toen ik hoorde over het project #kiesvoordezorg. Toen ik zag dat AZ Nikolaas als een van zorginstellingen op de lijst stond, galmde er alleen maar ‘Yes!’ door mijn hoofd.” 

“Rebbeca was een sterke kandidaat”, vertelt Danny Noens, verpleegkundig middenkader AZ Nikolaas en ver-antwoordelijk voor onder andere het team van begeleiding van nieuwe medewerkers en studenten. “Haar enthousiasme zorgde ervoor dat we haar zonder twijfel aannamen.” 

Scherp doel voor ogen

“Ik heb vroeger nog stage gelopen in AZ Nikolaas voor mijn opleiding logistiek assistent en die periode is mij altijd bijgebleven”, vertelt Rebbeca. “Iemand die toen op de spoedafdeling werkte zei me ‘Jij zal nog een collega worden van ons, let maar op.’ Na mijn middelbare studies ging ik aan de slag in de verkoop en later bij een poetsdienst waar ik ook een aantal thuiszorgklanten had. Ik heb een warm hart en ben graag in de weer voor mensen. Het bleef bij mij kriebelen om in de zorg te werken, maar het bleek niet evident om me om te scholen. Ik kwam niet in aanmerking voor Project 600 en startte daarna een opleiding ‘medisch secretariaat’ in avondonderwijs. Al die tijd was het mijn doel om in AZ Nikolaas te kunnen werken.”

“Via via hoorde ik over het project #kiesvoordezorg en ik twijfelde geen seconde om me aan te melden. Ik nam contact op met FeBi en stelde me kandidaat voor de opleiding tot verpleegkundige. Omdat ik al meer dan twee jaar werkervaring had, kwam ik in aanmerking en mocht ik een reeks cognitieve en psychologische testen afleggen. Daarnaast kreeg ik ook een lijst van instanties en scholen die aan dit project meewerken en moest ik contact opnemen om te solliciteren. De sollicitatie moet een van de spannendste dagen van mijn leven geweest zijn. Horen dat ik met dit traject in AZ Nikolaas mocht starten, was een van mijn beste dagen tot nu toe.”

Danny Noens: “#kiesvoordezorg is een succes omdat de voorwaarden om deel te nemen zeer duidelijk zijn. De lat ligt hoog genoeg.”

Rebbeca Lauohaichi: “Horen dat ik met dit traject in AZ Nikolaas mocht starten, was een van mijn beste dagen tot nu toe.”

Een valscherm

“Elk jaar starten er een zeventigtal nieuwe verpleegkundigen bij ons. Dat is een grote instroom. #kiesvoordezorg was in dat opzicht een opportuniteit die we niet konden laten liggen”, zegt Danny. “Wij zetten sterk in op mensen warm maken voor een job in de zorg en dit is een ideale manier om te investeren in de toekomst.”

“In februari 2021 startten er twee kandidaten en voor september hebben we zeker al twee kandidaten van de nieuwe lichting. Rebbeca is de jongste, maar ook de enige die echt al affiniteit had met ons ziekenhuis. Er hoeft uiteraard nog geen band te zijn met onze organisatie om hier aan de slag te gaan, maar het enthousiasme van Rebbeca zorgde ervoor dat we niet twijfelden om met haar in zee te gaan.”

“We zien twee soorten kandidaten. Enerzijds zijn er mensen zoals Rebbeca, die een moeilijke start maakten in hun car-
rière. Mensen die niet echt de kans kregen om verder te studeren of door omstandigheden onder hun potentieel bleven. Daarnaast zien we kandidaten die tot het besef komen dat ze in de verkeerde sector zitten en een nieuwe weg willen inslaan. Dat zijn mensen uit heel verschillende sectoren zoals het bankwezen, de logistieke sector of ambtenaren. Ze worstelen al een tijd met dat gevoel, maar durven of kunnen de stap niet zetten. Dit project is voor hen een soort valscherm om toch de sprong te maken.”

Krijg er geen genoeg van

Hoe was het om terug de schoolbanken op te zoeken? “Ik moest wel even schakelen toen ik met deze opleiding startte”, zegt Rebbeca. “Het was de eerste weken zwaar om terug op de schoolbanken te zitten, vooral dan om mijn focus te vinden en te houden. Er komt nu ook meer bij kijken. Vroeger kwam ik thuis van school en schoof ik mijn voeten onder tafel. Nu doe ik na de lessen de boodschappen, moet ik koken en pas wanneer mijn dochter slaapt, kan ik mijn boeken openslaan.”

“Mijn eerste twee stages liep ik in een woonzorgcentrum waar we ons vooral focussen op zorgkundige taken zoals wassen, eten, met de tilliften werken, parameters nemen en basisverzorging. Ook dat was in het begin puzzelen met uren en de zoektocht naar opvang. En toch krijg ik er niet genoeg van, ik vind het allemaal zo interessant. Er zullen wat mij betreft niet genoeg stages zijn, want ik wil alles zien en leren.  Op dit moment heb ik nog niet scherp voor ogen op welke afdeling ik als verpleegkundige wil landen. Ik heb uiteraard wel mijn interesses, maar hoe meer ik leer hoe meer interesses ik kan toevoegen aan mijn lijstje. Mijn beeld verruimt ook tijdens de opleiding. Zo had ik voor ik dit traject startte het idee dat de afdeling palliatieve zorgen mij minder zou liggen, maar net door de verhalen die ik van mijn docenten hoor, voel ik hoe mijn blik verandert.”

“Dit project is voor mensen die van sector willen veranderen als een soort valscherm om toch de sprong te wagen”

Lat ligt hoog genoeg

“Volgens mij is #kiesvoordezorg een succes omdat de voorwaarden om deel te nemen zeer duidelijk zijn. De lat ligt hoog genoeg”, vult Danny aan. “De kandidaten zijn enorm gemotiveerd. Er staat immers een grote stok achter de deur te wachten op hen, want ze mogen niet falen of stoppen met hun stage. In dat geval stopt de opleiding en het project ook onmiddellijk. Het zijn mensen die ontslag namen in hun vorige job om dit traject te kunnen volgen. Volgens mij zal dat ook een effect hebben op de slaagkansen, net omdat ze beseffen dat dit een unieke kans is die ze absoluut niet mogen laten schieten. Wij zagen al vrij veel sollicitanten en dat zijn goed gescreende en sterke kandidaten. Daar let je als organisatie op, want uiteindelijk investeren wij wel wat in deze mensen.”

“Nu het project begint te lopen, duiken er ook wel aandachtspunten op. Als student verpleegkunde heb je verschillende modules en moet je de verschillende domeinen doorlopen waaronder ook stages in een woonzorgcentrum of de thuiszorg. Dat betekent dat Rebbeca pas hier op de werkvloer komt wanneer ze stage zal lopen in de domeinen van bijvoorbeeld heelkunde, inwendige ziekten en moeder-kind. Pas dan kan ze onze organisatie en de verschillende teams goed leren kennen om, eens ze verpleegkundige is, een gerichte keuze te maken. We moeten er dus op letten dat we ook voeling houden met deze medewerkers op het moment dat ze niet bij ons stage lopen en dus een tijd buiten beeld zijn.”

Kans niet laten schieten

“Ik kan soms nog niet volledig vatten dat ik de kans krijg om me om te scholen tot verpleegkundige en zo mijn droom kan verwezenlijken”, besluit Rebbeca. “Ik ben graag in de weer voor de mensen en zorg graag. Dit is meer dan een duwtje in de rug, het is een groot cadeau.”